cirrus显卡未实现双 VRAM scanout buffer,若显示控制器正在扫描某一帧时,CPU 向 VRAM 写入了这帧的一部分,就可能看到上半部分是旧像素、下半部分是新像素,画面撕裂,即 tearing(撕裂)。
文件作用
* drivers/gpu/drm/tiny/Kconfig (line 26)(D:/study/official/linux-6.10.14/drivers/gpu/drm/tiny/Kconfig:26):定义 CONFIG_DRM_CIRRUS_QEMU,依赖 DRM && PCI && MMU,并选择 DRM_KMS_HELPER、DRM_GEM_SHMEM_HELPER。
* drivers/gpu/drm/tiny/Makefile (line 5)(D:/study/official/linux-6.10.14/drivers/gpu/drm/tiny/Makefile:5):把该配置编译为 cirrus.o。
* include/video/cirrus.h(D:/study/official/linux-6.10.14/include/video/cirrus.h):Cirrus 寄存器/硬件定义。
* include/video/vga.h(D:/study/official/linux-6.10.14/include/video/vga.h):通用 VGA 寄存器定义。
注意此驱动只适用于 QEMU 模拟的 Cirrus 5446,不是实际 Cirrus 显卡驱动。cirrus.c 已经把 plane/CRTC/encoder/connector、PCI probe、VRAM/MMIO 映射和 fbdev 支持都实现了,因此不需要额外的 cirrus_*.c 私有源文件。BAR的作用如下:
cirrus->vram // BAR0:硬件扫描的显存
cirrus->mmio // BAR1:Cirrus 寄存器
1、核心结构体
cpp
struct cirrus_device {
struct drm_device dev;
/* modesetting pipeline */
struct drm_plane primary_plane;
struct drm_crtc crtc;
struct drm_encoder encoder;
struct drm_connector connector;
/* HW resources */
void __iomem *vram; // 图像数据
void __iomem *mmio; // 控制寄存器
};
#define to_cirrus(_dev) container_of(_dev, struct cirrus_device, dev)
// 保存状态数据:格式 和 行位数(stride)
static const uint32_t cirrus_primary_plane_formats[] = {
DRM_FORMAT_RGB565,
DRM_FORMAT_RGB888,
DRM_FORMAT_XRGB8888,
};
static const uint64_t cirrus_primary_plane_format_modifiers[] = {
DRM_FORMAT_MOD_LINEAR,
DRM_FORMAT_MOD_INVALID
};
struct cirrus_primary_plane_state {
struct drm_shadow_plane_state base;
/* HW scanout buffer */
const struct drm_format_info *format;
unsigned int pitch; // 目标行跨度
};
static inline struct cirrus_primary_plane_state *
to_cirrus_primary_plane_state(struct drm_plane_state *plane_state)
{
return container_of(plane_state, struct cirrus_primary_plane_state, base.base);
};
2、cirrus驱动注册
cpp
// 匹配表
static const struct pci_device_id pciidlist[] = {
{
.vendor = PCI_VENDOR_ID_CIRRUS,
.device = PCI_DEVICE_ID_CIRRUS_5446,
/* only bind to the cirrus chip in qemu */
.subvendor = PCI_SUBVENDOR_ID_REDHAT_QUMRANET,
.subdevice = PCI_SUBDEVICE_ID_QEMU,
}, {
.vendor = PCI_VENDOR_ID_CIRRUS,
.device = PCI_DEVICE_ID_CIRRUS_5446,
.subvendor = PCI_VENDOR_ID_XEN,
.subdevice = 0x0001,
},
{ /* end if list */ }
};
static struct pci_driver cirrus_pci_driver = {
.name = DRIVER_NAME,
.id_table = pciidlist,
.probe = cirrus_pci_probe,
.remove = cirrus_pci_remove,
.shutdown = cirrus_pci_shutdown,
};
drm_module_pci_driver(cirrus_pci_driver)
MODULE_DEVICE_TABLE(pci, pciidlist);
MODULE_LICENSE("GPL");
3、核心加载probe:注册drm并初始化参数,建立显示管道(framebuffer, plane, crtc, encoder, connector)。
cpp
DEFINE_DRM_GEM_FOPS(cirrus_fops);
static const struct drm_driver cirrus_driver = {
.driver_features = DRIVER_MODESET | DRIVER_GEM | DRIVER_ATOMIC,
.name = DRIVER_NAME,
.desc = DRIVER_DESC,
.date = DRIVER_DATE,
.major = DRIVER_MAJOR,
.minor = DRIVER_MINOR,
.fops = &cirrus_fops,
DRM_GEM_SHMEM_DRIVER_OPS,
};
static int cirrus_pci_probe(struct pci_dev *pdev,
const struct pci_device_id *ent)
{
struct drm_device *dev;
struct cirrus_device *cirrus;
int ret;
ret = drm_aperture_remove_conflicting_pci_framebuffers(pdev, &cirrus_driver);
if (ret)
return ret;
ret = pcim_enable_device(pdev);
if (ret)
return ret;
ret = pci_request_regions(pdev, DRIVER_NAME);
if (ret)
return ret;
ret = -ENOMEM;
cirrus = devm_drm_dev_alloc(&pdev->dev, &cirrus_driver, struct cirrus_device, dev);
if (IS_ERR(cirrus))
return PTR_ERR(cirrus);
dev = &cirrus->dev;
cirrus->vram = devm_ioremap(&pdev->dev, pci_resource_start(pdev, 0), pci_resource_len(pdev, 0));
if (cirrus->vram == NULL)
return -ENOMEM;
cirrus->mmio = devm_ioremap(&pdev->dev, pci_resource_start(pdev, 1), pci_resource_len(pdev, 1));
if (cirrus->mmio == NULL)
return -ENOMEM;
ret = cirrus_mode_config_init(cirrus);
if (ret)
return ret;
ret = cirrus_pipe_init(cirrus);
if (ret < 0)
return ret;
drm_mode_config_reset(dev);
pci_set_drvdata(pdev, dev);
ret = drm_dev_register(dev, 0);
if (ret)
return ret;
drm_fbdev_generic_setup(dev, 16);
return 0;
}
4、模式配置初始化
cpp
static const struct drm_mode_config_funcs cirrus_mode_config_funcs = {
.fb_create = drm_gem_fb_create_with_dirty,
.mode_valid = cirrus_mode_config_mode_valid,
.atomic_check = drm_atomic_helper_check,
.atomic_commit = drm_atomic_helper_commit,
};
static int cirrus_mode_config_init(struct cirrus_device *cirrus)
{
struct drm_device *dev = &cirrus->dev;
int ret;
ret = drmm_mode_config_init(dev);
if (ret)
return ret;
dev->mode_config.min_width = 0;
dev->mode_config.min_height = 0;
dev->mode_config.max_width = CIRRUS_MAX_PITCH / 2;
dev->mode_config.max_height = 1024;
dev->mode_config.preferred_depth = 16;
dev->mode_config.prefer_shadow = 0;
dev->mode_config.funcs = &cirrus_mode_config_funcs;
return 0;
}
5、核心显示管道建立
cpp
static int cirrus_pipe_init(struct cirrus_device *cirrus)
{
struct drm_device *dev = &cirrus->dev;
struct drm_plane *primary_plane;
struct drm_crtc *crtc;
struct drm_encoder *encoder;
struct drm_connector *connector;
int ret;
// 创建primary plane
primary_plane = &cirrus->primary_plane;
ret = drm_universal_plane_init(dev, primary_plane, 0,
&cirrus_primary_plane_funcs,
cirrus_primary_plane_formats,
ARRAY_SIZE(cirrus_primary_plane_formats),
cirrus_primary_plane_format_modifiers,
DRM_PLANE_TYPE_PRIMARY, NULL);
if (ret)
return ret;
// plane回调处理函数
drm_plane_helper_add(primary_plane, &cirrus_primary_plane_helper_funcs);
drm_plane_enable_fb_damage_clips(primary_plane);
// 与primary_plane绑定的crtc回调处理函数
crtc = &cirrus->crtc;
ret = drm_crtc_init_with_planes(dev, crtc, primary_plane, NULL, &cirrus_crtc_funcs, NULL);
if (ret)
return ret;
drm_crtc_helper_add(crtc, &cirrus_crtc_helper_funcs);
// encoder回调处理函数
encoder = &cirrus->encoder;
ret = drm_encoder_init(dev, encoder, &cirrus_encoder_funcs, DRM_MODE_ENCODER_DAC, NULL);
if (ret)
return ret;
// 与CRTC绑定
encoder->possible_crtcs = drm_crtc_mask(crtc);
// connector回调处理函数
connector = &cirrus->connector;
ret = drm_connector_init(dev, connector, &cirrus_connector_funcs, DRM_MODE_CONNECTOR_VGA);
if (ret)
return ret;
drm_connector_helper_add(connector, &cirrus_connector_helper_funcs);
// connector与encoder绑定
ret = drm_connector_attach_encoder(connector, encoder);
if (ret)
return ret;
return 0;
}
5.1、plane处理函数
cpp
static const struct drm_plane_funcs cirrus_primary_plane_funcs = {
.update_plane = drm_atomic_helper_update_plane, // drm默认回调函数
.disable_plane = drm_atomic_helper_disable_plane, // drm默认回调函数
.destroy = drm_plane_cleanup, // drm默认回调函数
.reset = cirrus_reset_primary_plane,
.atomic_duplicate_state = cirrus_primary_plane_atomic_duplicate_state,
.atomic_destroy_state = cirrus_primary_plane_atomic_destroy_state,
};
static const struct drm_plane_helper_funcs cirrus_primary_plane_helper_funcs = {
DRM_GEM_SHADOW_PLANE_HELPER_FUNCS,
.atomic_check = cirrus_primary_plane_helper_atomic_check,
.atomic_update = cirrus_primary_plane_helper_atomic_update,
};
5.1.1、cirrus_primary_plane_funcs回调处理函数
cpp
static struct drm_plane_state *cirrus_primary_plane_atomic_duplicate_state(struct drm_plane *plane)
{
struct drm_plane_state *plane_state = plane->state;
struct cirrus_primary_plane_state *primary_plane_state = to_cirrus_primary_plane_state(plane_state);
struct cirrus_primary_plane_state *new_primary_plane_state;
struct drm_shadow_plane_state *new_shadow_plane_state;
if (!plane_state)
return NULL;
new_primary_plane_state = kzalloc(sizeof(*new_primary_plane_state), GFP_KERNEL);
if (!new_primary_plane_state)
return NULL;
new_shadow_plane_state = &new_primary_plane_state->base;
__drm_gem_duplicate_shadow_plane_state(plane, new_shadow_plane_state);
new_primary_plane_state->format = primary_plane_state->format;
new_primary_plane_state->pitch = primary_plane_state->pitch;
return &new_shadow_plane_state->base;
}
static void cirrus_primary_plane_atomic_destroy_state(struct drm_plane *plane, struct drm_plane_state *plane_state)
{
struct cirrus_primary_plane_state *primary_plane_state = to_cirrus_primary_plane_state(plane_state);
__drm_gem_destroy_shadow_plane_state(&primary_plane_state->base);
kfree(primary_plane_state);
}
static void cirrus_reset_primary_plane(struct drm_plane *plane)
{
struct cirrus_primary_plane_state *primary_plane_state;
if (plane->state) {
cirrus_primary_plane_atomic_destroy_state(plane, plane->state);
plane->state = NULL; /* must be set to NULL here */
}
primary_plane_state = kzalloc(sizeof(*primary_plane_state), GFP_KERNEL);
if (!primary_plane_state)
return;
__drm_gem_reset_shadow_plane(plane, &primary_plane_state->base);
}
5.1.2、plane的helper原子提交具体处理函数
cpp
static int cirrus_primary_plane_helper_atomic_check(struct drm_plane *plane, struct drm_atomic_state *state)
{
struct drm_plane_state *new_plane_state = drm_atomic_get_new_plane_state(state, plane);
struct cirrus_primary_plane_state *new_primary_plane_state = to_cirrus_primary_plane_state(new_plane_state);
struct drm_framebuffer *fb = new_plane_state->fb;
struct drm_crtc *new_crtc = new_plane_state->crtc;
struct drm_crtc_state *new_crtc_state = NULL;
int ret;
unsigned int pitch;
if (new_crtc)
new_crtc_state = drm_atomic_get_new_crtc_state(state, new_crtc);
ret = drm_atomic_helper_check_plane_state(new_plane_state, new_crtc_state,
DRM_PLANE_NO_SCALING,
DRM_PLANE_NO_SCALING,
false, false);
if (ret)
return ret;
else if (!new_plane_state->visible)
return 0;
pitch = cirrus_pitch(fb);
/* validate size constraints */
if (pitch > CIRRUS_MAX_PITCH)
return -EINVAL;
else if (pitch * fb->height > CIRRUS_VRAM_SIZE)
return -EINVAL;
new_primary_plane_state->format = cirrus_format(fb);
new_primary_plane_state->pitch = pitch;
return 0;
}
static void cirrus_primary_plane_helper_atomic_update(struct drm_plane *plane, struct drm_atomic_state *state)
{
struct cirrus_device *cirrus = to_cirrus(plane->dev);
struct drm_plane_state *plane_state = drm_atomic_get_new_plane_state(state, plane);
struct cirrus_primary_plane_state *primary_plane_state = to_cirrus_primary_plane_state(plane_state);
struct drm_shadow_plane_state *shadow_plane_state = to_drm_shadow_plane_state(plane_state);
struct drm_framebuffer *fb = plane_state->fb;
const struct drm_format_info *format = primary_plane_state->format;
unsigned int pitch = primary_plane_state->pitch;
struct drm_plane_state *old_plane_state = drm_atomic_get_old_plane_state(state, plane);
struct cirrus_primary_plane_state *old_primary_plane_state = to_cirrus_primary_plane_state(old_plane_state);
// 获取显存地址
struct iosys_map vaddr = IOSYS_MAP_INIT_VADDR_IOMEM(cirrus->vram);
struct drm_atomic_helper_damage_iter iter;
struct drm_rect damage;
int idx;
if (!fb)
return;
if (!drm_dev_enter(&cirrus->dev, &idx))
return;
if (old_primary_plane_state->format != format)
cirrus_format_set(cirrus, format);
if (old_primary_plane_state->pitch != pitch)
cirrus_pitch_set(cirrus, pitch);
// 准备 damage 迭代器和单个矩形变量。damage 是"此次 framebuffer 真正发生改变的矩形区域",如只改动鼠标附近的一小块,就没有必要复制整个屏幕。
drm_atomic_helper_damage_iter_init(&iter, old_plane_state, plane_state);
drm_atomic_for_each_plane_damage(&iter, &damage) {
// offset = damage.y1 × pitch + damage.x1 × 每像素字节数
unsigned int offset = drm_fb_clip_offset(pitch, format, &damage);
// 加上偏移量
struct iosys_map dst = IOSYS_MAP_INIT_OFFSET(&vaddr, offset);
// 拷贝到显存
drm_fb_blit(&dst, &pitch, format->format, shadow_plane_state->data, fb, &damage, &shadow_plane_state->fmtcnv_state);
}
drm_dev_exit(idx);
}
5.2、crtc处理函数
cpp
static const struct drm_crtc_helper_funcs cirrus_crtc_helper_funcs = {
.atomic_check = cirrus_crtc_helper_atomic_check,
.atomic_enable = cirrus_crtc_helper_atomic_enable,
};
static const struct drm_crtc_funcs cirrus_crtc_funcs = {
.reset = drm_atomic_helper_crtc_reset, // drm默认回调函数
.destroy = drm_crtc_cleanup, // drm默认回调函数
.set_config = drm_atomic_helper_set_config, // drm默认回调函数
.page_flip = drm_atomic_helper_page_flip, // drm默认回调函数
.atomic_duplicate_state = drm_atomic_helper_crtc_duplicate_state, // drm默认回调函数
.atomic_destroy_state = drm_atomic_helper_crtc_destroy_state, // drm默认回调函数
};
crtc原子提交具体处理函数
cpp
static int cirrus_crtc_helper_atomic_check(struct drm_crtc *crtc, struct drm_atomic_state *state)
{
struct drm_crtc_state *crtc_state = drm_atomic_get_new_crtc_state(state, crtc);
int ret;
if (!crtc_state->enable)
return 0;
ret = drm_atomic_helper_check_crtc_primary_plane(crtc_state);
if (ret)
return ret;
return 0;
}
static void cirrus_crtc_helper_atomic_enable(struct drm_crtc *crtc, struct drm_atomic_state *state)
{
struct cirrus_device *cirrus = to_cirrus(crtc->dev);
struct drm_crtc_state *crtc_state = drm_atomic_get_new_crtc_state(state, crtc);
int idx;
if (!drm_dev_enter(&cirrus->dev, &idx))
return;
cirrus_mode_set(cirrus, &crtc_state->mode);
/* Unblank (needed on S3 resume, vgabios doesn't do it then) */
outb(VGA_AR_ENABLE_DISPLAY, VGA_ATT_W);
drm_dev_exit(idx);
}
5.3、encoder处理函数
cpp
static const struct drm_encoder_funcs cirrus_encoder_funcs = {
.destroy = drm_encoder_cleanup,
};
5.4、connector处理函数
cpp
static const struct drm_connector_helper_funcs cirrus_connector_helper_funcs = {
.get_modes = cirrus_connector_helper_get_modes,
};
static const struct drm_connector_funcs cirrus_connector_funcs = {
.fill_modes = drm_helper_probe_single_connector_modes, // drm默认回调函数
.destroy = drm_connector_cleanup, // drm默认回调函数
.reset = drm_atomic_helper_connector_reset, // drm默认回调函数
.atomic_duplicate_state = drm_atomic_helper_connector_duplicate_state, // drm默认回调函数
.atomic_destroy_state = drm_atomic_helper_connector_destroy_state, // drm默认回调函数
};
crtc原子提交具体处理函数
cpp
static int cirrus_connector_helper_get_modes(struct drm_connector *connector)
{
int count;
count = drm_add_modes_noedid(connector, connector->dev->mode_config.max_width, connector->dev->mode_config.max_height);
drm_set_preferred_mode(connector, 1024, 768);
return count;
}