两道经典子序列 / 子数组 DP 题:最长递增子序列 & 乘积最大子数组

前言

动态规划里,「子序列」和「子数组」是高频考点,很多同学容易把它们搞混。今天我们就用两道中等难度的经典题,把这两个概念和对应的 DP 解法讲透:一道是 **《最长递增子序列》,一道是《乘积最大子数组》**。


一、最长递增子序列(LeetCode 300)

题目描述

给你一个整数数组 nums ,找到其中最长严格递增子序列的长度。子序列 是由数组派生而来的序列,删除(或不删除)数组中的元素而不改变其余元素的顺序。例如,[3,6,2,7] 是数组 [0,3,1,6,2,2,7] 的子序列。

核心思路:一维 DP + 优化

这道题是子序列 DP 的入门标杆题,核心是通过「前序状态」推导出当前状态。

状态定义

dp[i] 表示以 nums[i] 结尾的最长递增子序列的长度。

转移方程

对于每个 i,遍历所有 j < i:如果 nums[i] > nums[j],则 dp[i] = max(dp[i], dp[j] + 1)

边界条件
  • 每个元素自身都是一个长度为 1 的子序列,所以 dp[i] 初始化为 1
  • 最终答案是 dp 数组中的最大值

代码实现(Java 版)

java

运行

复制代码
public class LengthOfLIS {
    // 基础DP解法(O(n²))
    public int lengthOfLIS(int[] nums) {
        if (nums == null || nums.length == 0) return 0;
        int n = nums.length;
        int[] dp = new int[n];
        Arrays.fill(dp, 1);
        int maxLen = 1;
        
        for (int i = 1; i < n; i++) {
            for (int j = 0; j < i; j++) {
                if (nums[i] > nums[j]) {
                    dp[i] = Math.max(dp[i], dp[j] + 1);
                }
            }
            maxLen = Math.max(maxLen, dp[i]);
        }
        return maxLen;
    }

    // 优化解法(贪心+二分,O(n log n))
    public int lengthOfLISOptimized(int[] nums) {
        List<Integer> tails = new ArrayList<>();
        for (int num : nums) {
            // 找到第一个 >= num 的位置,替换为 num
            int idx = Collections.binarySearch(tails, num);
            if (idx < 0) idx = -idx - 1;
            if (idx == tails.size()) {
                tails.add(num);
            } else {
                tails.set(idx, num);
            }
        }
        return tails.size();
    }

    public static void main(String[] args) {
        LengthOfLIS solution = new LengthOfLIS();
        int[] nums = {10,9,2,5,3,7,101,18};
        System.out.println(solution.lengthOfLIS(nums)); // 输出:4
        System.out.println(solution.lengthOfLISOptimized(nums)); // 输出:4
    }
}

关键知识点

  • 时间复杂度:基础 DP 为 O (n²),优化后为 O (n log n)
  • 空间复杂度:基础 DP 为 O (n),优化后为 O (n)
  • 核心区别:子序列不要求连续,所以需要遍历所有前序元素,而不是只看相邻元素

二、乘积最大子数组(LeetCode 152)

题目描述

给你一个整数数组 nums ,请你找出数组中乘积最大的非空连续子数组(该子数组中至少包含一个数字),并返回该子数组所对应的乘积。

核心思路:维护最大 / 最小值的 DP

这道题的坑点在于负数:负负得正,所以当前的最小值(负数)乘以一个负数,反而可能变成最大值。因此,我们不能只维护当前的最大值,还要维护当前的最小值。

状态定义
  • maxDp[i]:以 nums[i] 结尾的乘积最大子数组的乘积
  • minDp[i]:以 nums[i] 结尾的乘积最小子数组的乘积
转移方程
  • maxDp[i] = max(nums[i], maxDp[i-1] * nums[i], minDp[i-1] * nums[i])
  • minDp[i] = min(nums[i], maxDp[i-1] * nums[i], minDp[i-1] * nums[i])
边界条件

maxDp[0] = minDp[0] = nums[0],最终答案是 maxDp 数组中的最大值

代码实现(Java 版)

java

运行

复制代码
public class MaxProduct {
    // 基础DP解法
    public int maxProduct(int[] nums) {
        if (nums == null || nums.length == 0) return 0;
        int n = nums.length;
        int[] maxDp = new int[n];
        int[] minDp = new int[n];
        maxDp[0] = minDp[0] = nums[0];
        int maxRes = nums[0];
        
        for (int i = 1; i < n; i++) {
            maxDp[i] = Math.max(nums[i], Math.max(maxDp[i-1] * nums[i], minDp[i-1] * nums[i]));
            minDp[i] = Math.min(nums[i], Math.min(maxDp[i-1] * nums[i], minDp[i-1] * nums[i]));
            maxRes = Math.max(maxRes, maxDp[i]);
        }
        return maxRes;
    }

    // 优化版(空间O(1))
    public int maxProductOptimized(int[] nums) {
        if (nums == null || nums.length == 0) return 0;
        int max = nums[0], min = nums[0], res = nums[0];
        
        for (int i = 1; i < nums.length; i++) {
            int currMax = Math.max(nums[i], Math.max(max * nums[i], min * nums[i]));
            int currMin = Math.min(nums[i], Math.min(max * nums[i], min * nums[i]));
            max = currMax;
            min = currMin;
            res = Math.max(res, max);
        }
        return res;
    }

    public static void main(String[] args) {
        MaxProduct solution = new MaxProduct();
        int[] nums = {2,3,-2,4};
        System.out.println(solution.maxProduct(nums)); // 输出:6
        System.out.println(solution.maxProductOptimized(nums)); // 输出:6
    }
}

关键知识点

  • 时间复杂度:O (n),仅遍历一次数组
  • 空间复杂度:基础 DP 为 O (n),优化后为 O (1)
  • 核心区别:子数组必须连续,所以只需要看前一个状态,而不是所有前序状态
相关推荐
CS创新实验室2 小时前
算法、齿轮与硅基大脑:数值计算发展简史
人工智能·算法·数值计算
海石4 小时前
1563分的简单题,可能就简单在能被暴力AC
算法·leetcode
海石4 小时前
1400分的dp汗流浃背之【交替子数组计数】
算法·leetcode
奋发向前wcx4 小时前
P2590 树的统计 题目解析
数据结构·算法·深度优先
imbackneverdie5 小时前
AI4S不止于分子药物:以MedPeer为代表的科研基建打开产业新增量
大数据·人工智能·算法·aigc·科研·学术·ai 4s
额鹅恶饿呃6 小时前
C语言中的数据结构和变量
c语言·数据结构·算法
运行时记录7 小时前
prompt-optimizer skill
算法
万法若空7 小时前
【数据结构-哈希表】哈希表原理
数据结构·算法·散列表
退休倒计时8 小时前
【每日一题】LeetCode 437. 路径总和 III TypeScript
算法·leetcode·typescript
学逆向的8 小时前
汇编——内存
开发语言·汇编·算法·网络安全