Python进阶教程:算法与数据结构入门

目录

Python进阶教程:算法与数据结构入门

本文是 Python 入门教程系列 的第 18 篇(扩展篇)。算法与数据结构是编程的内功,本篇介绍最核心的几种,用 Python 实现。

一、时间复杂度

衡量算法效率用 大 O 表示法,描述执行时间随数据规模增长的速度:

复杂度 含义 示例
O(1) 常数时间 数组按下标访问
O(log n) 对数时间 二分查找
O(n) 线性时间 遍历列表
O(n log n) 线性对数 快速排序
O(n²) 平方时间 冒泡排序

二、常用数据结构

2.1 列表与字典

python 复制代码
# 列表:有序、可重复
fruits = ["苹果", "香蕉", "橙子"]
fruits.append("葡萄")
print(fruits[0], len(fruits))

# 字典:键值对、查找 O(1)
scores = {"张三": 90, "李四": 85}
print(scores["张三"])
print(scores.get("王五", "不存在"))

2.2 栈(Stack)

python 复制代码
# 栈:后进先出(LIFO),用列表实现
stack = []
stack.append(1)   # 入栈
stack.append(2)
stack.append(3)
print(stack.pop())  # 3 出栈
print(stack[-1])    # 2 查看栈顶
print(len(stack) == 0)  # 判断是否为空

2.3 队列(Queue)

python 复制代码
from collections import deque

# 队列:先进先出(FIFO)
queue = deque(["a", "b", "c"])
queue.append("d")      # 入队
print(queue.popleft()) # a 出队
print(queue)           # deque(["b", "c", "d"])

三、排序算法

3.1 冒泡排序(O(n²))

python 复制代码
def bubble_sort(arr):
    n = len(arr)
    for i in range(n - 1):
        for j in range(n - 1 - i):
            if arr[j] > arr[j + 1]:
                arr[j], arr[j + 1] = arr[j + 1], arr[j]
    return arr

print(bubble_sort([5, 2, 8, 1, 9]))  # [1, 2, 5, 8, 9]

3.2 快速排序(O(n log n))

python 复制代码
def quick_sort(arr):
    if len(arr) <= 1:
        return arr
    pivot = arr[len(arr) // 2]
    left = [x for x in arr if x < pivot]
    mid = [x for x in arr if x == pivot]
    right = [x for x in arr if x > pivot]
    return quick_sort(left) + mid + quick_sort(right)

print(quick_sort([5, 2, 8, 1, 9]))  # [1, 2, 5, 8, 9]

四、查找算法

python 复制代码
# 二分查找(要求有序,O(log n))
def binary_search(arr, target):
    left, right = 0, len(arr) - 1
    while left <= right:
        mid = (left + right) // 2
        if arr[mid] == target:
            return mid
        elif arr[mid] < target:
            left = mid + 1
        else:
            right = mid - 1
    return -1

nums = [1, 3, 5, 7, 9, 11]
print(binary_search(nums, 7))  # 3
print(binary_search(nums, 8))  # -1

五、递归

python 复制代码
# 递归:函数调用自身
def factorial(n):
    if n <= 1:
        return 1
    return n * factorial(n - 1)

print(factorial(5))  # 120

# 斐波那契(带缓存避免重复计算)
from functools import lru_cache
@lru_cache(maxsize=None)
def fib(n):
    if n < 2:
        return n
    return fib(n - 1) + fib(n - 2)

print(fib(50))  # 12586269025

六、动态规划入门

python 复制代码
# 经典问题:爬楼梯(每次 1 或 2 阶)
def climb_stairs(n):
    if n <= 2:
        return n
    dp = [0] * (n + 1)
    dp[1], dp[2] = 1, 2
    for i in range(3, n + 1):
        dp[i] = dp[i - 1] + dp[i - 2]
    return dp[n]

print(climb_stairs(10))  # 89

七、实战:实现 LRU 缓存

python 复制代码
from collections import OrderedDict

class LRUCache:
    """最近最少使用缓存"""
    def __init__(self, capacity):
        self.cache = OrderedDict()
        self.capacity = capacity

    def get(self, key):
        if key not in self.cache:
            return -1
        self.cache.move_to_end(key)  # 标记为最近使用
        return self.cache[key]

    def put(self, key, value):
        if key in self.cache:
            self.cache.move_to_end(key)
        self.cache[key] = value
        if len(self.cache) > self.capacity:
            self.cache.popitem(last=False)  # 淘汰最久未用

cache = LRUCache(2)
cache.put(1, "A")
cache.put(2, "B")
print(cache.get(1))   # A
cache.put(3, "C")    # 淘汰 key=2
print(cache.get(2))   # -1
print(cache.get(3))   # C

总结

本篇介绍了时间复杂度、常用数据结构(栈、队列)、排序与查找算法、递归和动态规划入门,并用 LRU 缓存串联实战。刷题建议:从 LeetCode 简单题开始,每天 1-2 题,坚持就是胜利。

相关推荐
言乐69 分钟前
Python区分广度优先深度优先宽度优先的区别
python·算法·深度优先·广度优先·宽度优先
打工仔折腾 AI20 分钟前
LLaMA 1 到 LLaMA 3 架构演进拆解:从 RoPE、GQA 到词表扩张
人工智能·后端·python·深度学习·langchain·llama
朝朝辞暮i30 分钟前
C++ 第 32 课:main()、rclcpp::init()、spin()、shutdown()
开发语言·c++·算法
旋生万物1 小时前
螺旋角分布的功率谱分析:多窗谱 + FDR 校正
开发语言·python
沫璃染墨1 小时前
《从零入门Linux系统篇(五十七):线程篇·十——生产者消费者模型进阶:从环形缓冲区到POSIX信号量》
linux·运维·服务器·开发语言·c++·系统架构·信号处理
时间的拾荒人1 小时前
Qt 窗口系统详解:从菜单栏到对话框的完整指南
开发语言·qt·面试
专业程序开发源1 小时前
SSM校园拍摄交流服务平台36936-计算机课程设计、毕业设计
java·spring boot·后端·python·elasticsearch·php·课程设计
wuyk5551 小时前
Python 网络爬虫入门到实战 第 04 章:请求头、UA 伪装、超时、异常处理、基础反爬绕过
开发语言·爬虫·python
流形填表1 小时前
题库去重实战:基于题干指纹的重复题清理
开发语言·c#
\光辉岁月/2 小时前
3.java运算符
java·开发语言