【数据结构实战】链表找环入口的经典问题:快慢指针法

一、先搞懂:什么是链表有环?

正常链表是一条直线:1 → 2 → 3 → 4 → 5 → NULL

有环的链表,尾巴会指回前面某个节点,形成一个圈:1 → 2 → 3 → 4 → 5 → 6 → 回到 3这样永远走不到头,就是带环链表 。我们的目标:找到这个环的入口节点 (例子里是 3)。


二、核心思路:

整个算法分为3 个关键步骤,逻辑非常清晰:

  1. 判断链表有没有环
  2. 算出环里有多少个节点
  3. 用 "先走环长步" 的方法找到入口

三、第一步:快慢指针判断有环

这是最经典的快慢指针法

  • 快指针 fast:每次走 2 步

  • 慢指针 slow:每次走 1 步

  • 如果链表无环:fast 会走到 NULL

  • 如果链表有环 :fast 一定会在环里追上 slow,两者相遇

原理很简单:快指针速度是慢指针的 2 倍,进环后迟早会 "套圈" 追上。


四、第二步:计算环的节点个数

当快慢指针相遇后:

  • 固定 slow 不动
  • 让 fast 继续一步步走,每走一步计数
  • 当 fast 再次回到 slow 时,统计的总数就是环的长度

在我们的例子里,环长 = 6 个节点

五、第三步:先走环长步,再同步走 (关键点)

这是找到入口的核心思想

  1. 把 fast 和 slow 重新回到链表头节点
  2. fast 先走 "环长" 步(我们这里是先走 6 步)
  3. 然后 fast 和 slow 以相同速度,每次都走 1 步
  4. 它们相遇的地方,就是环的入口!

为什么这样能找到入口?

  • 快指针先走环长步,相当于提前绕环一圈
  • 之后两者同步前进,距离刚好完美匹配
  • 当慢指针走到环入口时,快指针也刚好走到这里

六、核心代码

cpp 复制代码
// 找到环的入口节点
Node* findBegin(Node *head)
{
    Node *fast = head;
    Node *slow = head;

    // 1. 快慢指针相遇,判断有环
    while(fast != NULL && fast->next != NULL)
    {
        fast = fast->next->next;
        slow = slow->next;

        if (fast == slow)
        {
            // 2. 计算环的节点数
            int count = 1;
            while(fast->next != slow)
            {
                count++;
                fast = fast->next;
            }

            // 3. 重新指向头节点
            fast = head;
            slow = head;

            // fast 先走 count 步
            for (int i = 0; i < count; i++)
            {
                fast = fast->next;
            }

            // 同步走,相遇就是入口
            while(fast != slow)
            {
                fast = fast->next;
                slow = slow->next;
            }
            return slow;
        }
    }
    return NULL;
}

七、完整可运行完整代码

cpp 复制代码
#include <stdio.h>
#include <stdlib.h>

typedef struct Node {
    int data;
    struct Node *next;
} Node;

Node* initList() {
    Node *head = (Node*)malloc(sizeof(Node));
    head->next = NULL;
    return head;
}

Node* insertTail(Node *tail, int data) {
    Node *newNode = (Node*)malloc(sizeof(Node));
    newNode->data = data;
    newNode->next = NULL;
    tail->next = newNode;
    return newNode;
}

// 核心函数
Node* findBegin(Node *head)
{
    Node *fast = head;
    Node *slow = head;

    while(fast != NULL && fast->next != NULL)
    {
        fast = fast->next->next;
        slow = slow->next;

        if (fast == slow)
        {
            int count = 1;
            while(fast->next != slow)
            {
                count++;
                fast = fast->next;
            }

            fast = head;
            slow = head;

            // fast 先走环长步
            for (int i = 0; i < count; i++)
            {
                fast = fast->next;
            }

            while(fast != slow)
            {
                fast = fast->next;
                slow = slow->next;
            }
            return slow;
        }
    }
    return NULL;
}

int main()
{
    Node *list = initList();
    Node *tail = list;

    tail = insertTail(tail, 1);
    tail = insertTail(tail, 2);
    tail = insertTail(tail, 3);
    Node *enter = tail;  // 环入口
    tail = insertTail(tail, 4);
    tail = insertTail(tail, 5);
    tail = insertTail(tail, 6);
    tail = insertTail(tail, 7);
    tail = insertTail(tail, 8);

    // 构造环:8 → 3
    tail->next = enter;

    Node *res = findBegin(list);
    printf("环的入口节点是:%d\n", res->data);

    return 0;
}

八、运行结果

九、算法总结

这套方法的核心思想可以浓缩成三句话:

  1. 快慢指针相遇 = 链表有环
  2. 相遇点绕一圈 = 算出环长
  3. 快指针先走环长步,再同步走 = 找到环入口

时间复杂度 O (n),空间复杂度 O (1),是最优解法。

相关推荐
tankeven2 小时前
HJ135 计树
c++·算法
㓗冽2 小时前
时间转换-进阶题12
c++·算法
炽烈小老头2 小时前
【 每天学习一点算法 2026/03/19】子集
学习·算法
我能坚持多久2 小时前
【初阶数据结构11】——链式二叉树知识补充
数据结构·算法
liuyao_xianhui2 小时前
优选算法_两数之和_位运算_C++
java·开发语言·数据结构·c++·算法·链表·动态规划
靠沿2 小时前
【优选算法】专题十六——BFS解决最短路径问题
redis·算法·宽度优先
博风2 小时前
算法:双指针解:盛最多水的容器
算法·leetcode
童话ing2 小时前
【Golang】Golang Map数据结构底层原理
数据结构·golang·哈希算法
夏乌_Wx2 小时前
图 | 3道LeetCode常见笔试、面试题汇总
算法