【数据结构与算法】第43篇:Trie树(前缀树/字典树)

目录

一、什么是Trie树

[1.1 定义](#1.1 定义)

[1.2 特点](#1.2 特点)

二、Trie树的实现

[2.1 节点结构](#2.1 节点结构)

[2.2 创建节点](#2.2 创建节点)

[2.3 插入单词](#2.3 插入单词)

[2.4 搜索单词](#2.4 搜索单词)

[2.5 前缀匹配](#2.5 前缀匹配)

[2.6 统计以某前缀开头的单词数](#2.6 统计以某前缀开头的单词数)

三、完整代码演示

四、Trie树的变体

[4.1 压缩Trie(Radix Tree)](#4.1 压缩Trie(Radix Tree))

[4.2 三叉Trie(Ternary Search Tree)](#4.2 三叉Trie(Ternary Search Tree))

[五、Trie vs 哈希表](#五、Trie vs 哈希表)

六、实际应用

七、小结

八、思考题


一、什么是Trie树

1.1 定义

Trie树(前缀树/字典树)是一种多叉树,每个节点代表一个字符,从根到某个节点的路径构成一个字符串。

示例 :插入 "cat", "car", "dog", "do", "doggy"

text

复制代码
        root
       /    \
      c      d
     /        \
    a          o
   / \          \
  t   r          g
  |   |          |
 (cat)(car)      (dog)
                  |
                  g
                  |
                 (doggy)

1.2 特点

优点 缺点
插入/查找时间复杂度 O(L) 空间消耗大(每个节点固定大小数组)
支持前缀查询 字符集大时内存爆炸
自动排序(字典序) 不适合频繁删除

二、Trie树的实现

2.1 节点结构

c

复制代码
#include <stdio.h>
#include <stdlib.h>
#include <string.h>

#define ALPHABET_SIZE 26  // 小写字母

typedef struct TrieNode {
    struct TrieNode *children[ALPHABET_SIZE];
    int isEnd;           // 是否是一个单词的结尾
    int count;           // 经过该节点的单词数(可选,用于统计)
} TrieNode;

2.2 创建节点

c

复制代码
TrieNode* createNode() {
    TrieNode *node = (TrieNode*)malloc(sizeof(TrieNode));
    for (int i = 0; i < ALPHABET_SIZE; i++) {
        node->children[i] = NULL;
    }
    node->isEnd = 0;
    node->count = 0;
    return node;
}

2.3 插入单词

c

复制代码
void insert(TrieNode *root, const char *word) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(word);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = word[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            cur->children[idx] = createNode();
        }
        cur = cur->children[idx];
        cur->count++;
    }
    cur->isEnd = 1;
}

2.4 搜索单词

c

复制代码
int search(TrieNode *root, const char *word) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(word);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = word[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            return 0;
        }
        cur = cur->children[idx];
    }
    return cur->isEnd;
}

2.5 前缀匹配

c

复制代码
int startsWith(TrieNode *root, const char *prefix) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(prefix);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = prefix[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            return 0;
        }
        cur = cur->children[idx];
    }
    return 1;
}

2.6 统计以某前缀开头的单词数

c

复制代码
int countPrefix(TrieNode *root, const char *prefix) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(prefix);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = prefix[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            return 0;
        }
        cur = cur->children[idx];
    }
    return cur->count;
}

三、完整代码演示

c

复制代码
#include <stdio.h>
#include <stdlib.h>
#include <string.h>

#define ALPHABET_SIZE 26

typedef struct TrieNode {
    struct TrieNode *children[ALPHABET_SIZE];
    int isEnd;
    int count;
} TrieNode;

TrieNode* createNode() {
    TrieNode *node = (TrieNode*)malloc(sizeof(TrieNode));
    for (int i = 0; i < ALPHABET_SIZE; i++) {
        node->children[i] = NULL;
    }
    node->isEnd = 0;
    node->count = 0;
    return node;
}

void insert(TrieNode *root, const char *word) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(word);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = word[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            cur->children[idx] = createNode();
        }
        cur = cur->children[idx];
        cur->count++;
    }
    cur->isEnd = 1;
}

int search(TrieNode *root, const char *word) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(word);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = word[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            return 0;
        }
        cur = cur->children[idx];
    }
    return cur->isEnd;
}

int startsWith(TrieNode *root, const char *prefix) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(prefix);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = prefix[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            return 0;
        }
        cur = cur->children[idx];
    }
    return 1;
}

int countPrefix(TrieNode *root, const char *prefix) {
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(prefix);
    
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = prefix[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            return 0;
        }
        cur = cur->children[idx];
    }
    return cur->count;
}

// 获取所有以某前缀开头的单词(DFS收集)
void collectWords(TrieNode *root, char *prefix, int depth, char **result, int *count) {
    if (root->isEnd) {
        result[*count] = (char*)malloc((depth + 1) * sizeof(char));
        strncpy(result[*count], prefix, depth);
        result[*count][depth] = '\0';
        (*count)++;
    }
    
    for (int i = 0; i < ALPHABET_SIZE; i++) {
        if (root->children[i] != NULL) {
            prefix[depth] = 'a' + i;
            collectWords(root->children[i], prefix, depth + 1, result, count);
        }
    }
}

char** autoComplete(TrieNode *root, const char *prefix, int *returnSize) {
    // 先找到前缀节点
    TrieNode *cur = root;
    int len = strlen(prefix);
    for (int i = 0; i < len; i++) {
        int idx = prefix[i] - 'a';
        if (cur->children[idx] == NULL) {
            *returnSize = 0;
            return NULL;
        }
        cur = cur->children[idx];
    }
    
    // 收集所有单词
    int capacity = cur->count;
    char **result = (char**)malloc(capacity * sizeof(char*));
    char *buffer = (char*)malloc(100 * sizeof(char));
    strcpy(buffer, prefix);
    
复制代码
*returnSize = 0;
    collectWords(cur, buffer, len, result, returnSize);
    
    free(buffer);
    return result;
}

void freeTrie(TrieNode *root) {
    if (root == NULL) return;
    for (int i = 0; i < ALPHABET_SIZE; i++) {
        freeTrie(root->children[i]);
    }
    free(root);
}

int main() {
    TrieNode *root = createNode();
    
    // 插入单词
    char *words[] = {"cat", "car", "dog", "do", "doggy", "apple", "app", "application"};
    int n = sizeof(words) / sizeof(words[0]);
    
    for (int i = 0; i < n; i++) {
        insert(root, words[i]);
    }
    
    printf("=== Trie树测试 ===\n\n");
    
    // 搜索测试
    printf("搜索 'cat': %s\n", search(root, "cat") ? "找到" : "未找到");
    printf("搜索 'dog': %s\n", search(root, "dog") ? "找到" : "未找到");
    printf("搜索 'do': %s\n", search(root, "do") ? "找到" : "未找到");
    printf("搜索 'cafe': %s\n", search(root, "cafe") ? "找到" : "未找到");
    
    // 前缀匹配测试
    printf("\n以 'ca' 开头的单词: %s\n", startsWith(root, "ca") ? "存在" : "不存在");
    printf("以 'app' 开头的单词: %s\n", startsWith(root, "app") ? "存在" : "不存在");
    
    // 统计前缀数量
    printf("\n以 'ca' 开头的单词数: %d\n", countPrefix(root, "ca"));
    printf("以 'do' 开头的单词数: %d\n", countPrefix(root, "do"));
    printf("以 'app' 开头的单词数: %d\n", countPrefix(root, "app"));
    
    // 自动补全测试
    int size;
    char *prefix = "ca";
    char **suggestions = autoComplete(root, prefix, &size);
    printf("\n自动补全 '%s':\n", prefix);
    for (int i = 0; i < size; i++) {
        printf("  %s\n", suggestions[i]);
        free(suggestions[i]);
    }
    free(suggestions);
    
    prefix = "app";
    suggestions = autoComplete(root, prefix, &size);
    printf("\n自动补全 '%s':\n", prefix);
    for (int i = 0; i < size; i++) {
        printf("  %s\n", suggestions[i]);
        free(suggestions[i]);
    }
    free(suggestions);
    
    freeTrie(root);
    return 0;
}

运行结果:

text

复制代码
=== Trie树测试 ===

搜索 'cat': 找到
搜索 'dog': 找到
搜索 'do': 找到
搜索 'cafe': 未找到

以 'ca' 开头的单词: 存在
以 'app' 开头的单词: 存在

以 'ca' 开头的单词数: 2
以 'do' 开头的单词数: 3
以 'app' 开头的单词数: 3

自动补全 'ca':
  ca
  car
  cat

自动补全 'app':
  app
  apple
  application

四、Trie树的变体

4.1 压缩Trie(Radix Tree)

将只有一个孩子的节点压缩成一个边,节省空间。

text

复制代码
普通Trie:     压缩Trie:
  c             c
  |             |
  a             at → isEnd
  |             |
  t → isEnd     ar → isEnd
  |
  a (另一个)

每个节点有三个孩子(小于、等于、大于),适合内存受限场景。

c

复制代码
typedef struct TSTNode {
    char ch;
    struct TSTNode *left;   // 小于
    struct TSTNode *mid;    // 等于
    struct TSTNode *right;  // 大于
    int isEnd;
} TSTNode;

五、Trie vs 哈希表

对比项 Trie树 哈希表
查找时间复杂度 O(L) O(1) 平均
前缀查询 支持 不支持
有序遍历 支持(字典序) 不支持
空间消耗 大(每个节点指针数组) 中
哈希冲突 无 有
适用场景 前缀匹配、自动补全 精确查找

六、实际应用

应用 说明
搜索引擎自动补全 根据输入前缀推荐搜索词
拼写检查 快速判断单词是否存在
IP路由 最长前缀匹配
单词统计 统计文本中单词出现次数
敏感词过滤 高效匹配敏感词列表

七、小结

这一篇我们学习了Trie树:

操作 时间复杂度 实现要点
插入 O(L) 逐字符创建节点
搜索 O(L) 逐字符查找
前缀匹配 O(L) 同搜索,不检查isEnd
自动补全 O(L + K) DFS收集所有单词

核心结构:

  • 每个节点有26个指针(小写字母)

  • isEnd标记单词结尾

  • count统计经过节点单词数

适用场景:

  • 大量字符串的前缀匹配

  • 自动补全、拼写检查

  • 字典序输出

下一篇我们讲堆的实现(优先队列)。


八、思考题

  1. Trie树的根节点是否代表空字符串?它需要存储字符吗?

  2. 如果要处理大小写字母和数字,节点结构如何修改?

  3. 如何用Trie树实现单词的删除操作?

  4. Trie树的空间消耗主要在哪里?如何优化?

欢迎在评论区讨论你的答案。

相关推荐
晓蛋3 天前
c语言指的是什么意思
c语言·编译器·编程开发·集成开发环境·程序实例
小羊没烦恼!3 天前
初探性能优化——2个月到4小时的性能提升
java·开发语言·windows·算法·c#
傲世仙尊3 天前
目录即文件-Ext文件系统收尾篇
linux·c语言
牵猫散步的鱼儿3 天前
重载、重写(覆盖)、重定义区别
c语言
伞伞悦读3 天前
【第38期】Python 模块与包详解:import、from、模块搜索路径、包结构和 __init__
开发语言·python
phltxy3 天前
C 语言指针:从内存地址到灵活的数据访问
c语言
C语言小火车3 天前
C/C++ 为什么需要编译器?
开发语言·c++
phltxy3 天前
C 语言中的数据存储:从类型到二进制位
c语言
霍霍的袁3 天前
【C++】map 和 set 的使用 | 从用法到底层
开发语言·c++·学习·visual studio
孙启超3 天前
【AI开发之Rust】第 11 课:智能指针与内部可变性
开发语言·后端·rust